Генеральны пракурор выступіў у Парламенце са штогадовай інфармацыяй аб дзейнасці органаў пракуратуры ў 2025 і мінулым перыядзе 2026 года

Генеральны пракурор Рэспублікі Беларусь Дзмітрый Гара выступіў перад дэпутатамі Палаты прадстаўнікоў і членамі Савета Рэспублікі Нацыянальнага сходу Рэспублікі Беларусь са штогадовай інфармацыяй аб дзейнасці органаў пракуратуры ў 2025 годзе і мінулым перыядзе 2026 года.



У сваім выступленні Дзмітрый Гара праінфармаваў аб асноўных выніках нагляднай дзейнасці ведамства, прынятых мерах рэагавання і ініцыятывах пракурораў, у тым ліку нарматворчых. Прывёў прыклады канкрэтных парушэнняў заканадаўства, у тым ліку ў сферы барацьбы з карупцыяй, АПК і дрэваапрацоўчай галіной. Больш падрабязна спыніўся на аспектах абароны правоў і законных інтарэсаў непаўналетніх і іншых уразлівых катэгорый грамадзян.





У прыватнасці, асветлены крымінагенная абстаноўка ў рэспубліцы, пытанні процідзеяння кіберзлачыннасці, экстрэмісцкім і карупцыйным злачынствам.

У 2025 годзе ў краіне амаль на 13 працэнтаў скарацілася колькасць зарэгістраваных злачынстваў, у бягучым - яшчэ больш як на 8 працэнтаў – гэта найменшая колькасць злачынстваў за апошнія 30 гадоў.

Захавалася станоўчая тэндэнцыя зніжэння колькасці загінуўшых ад злачынстваў, у прыватнасці, ад забойстваў і нарказлачынстваў, а таксама ў выніку парушэння правілаў дарожнага руху.

Менш учынена крадзяжоў, рабаванняў, хуліганстваў, наўмысных прычыненняў цяжкіх цялесных пашкоджанняў, злачынстваў, звязаных з «хатнім» гвалтам.

На чвэрць менш злачынстваў учынена непаўналетнімі – гэта гістарычны мінімум падлеткавай злачыннасці ў суверэннай Беларусі (на 26,2 працэнта – у 2025 годзе, на 19 працэнтаў – у мінулым перыядзе 2026 года).

Скарацілася колькасць злачынстваў, учыненых асобамі, якія маюць судзімасць (на 16 працэнтаў – у 2025 годзе, на 12,3 працэнта – у перыяд 2026 года).

Так, у мінулым годзе паўнацэнна зарабіла норма Крымінальнага кодэкса, якая дае магчымасць суду абавязаць асобу, за якой ажыццяўляецца прэвентыўны нагляд, паступіць на работу або прайсці прымусовае лячэнне ад алкагалізму і наркаманіі.

У выніку колькасць асоб, якія знаходзяцца пад прэвентыўным наглядам і занятых у эканоміцы, за два гады ўзрасла ўтрая - цяпер працуюць больш як 90 працэнтаў такіх асоб (да ўнясення змяненняў – 30 працэнтаў).

Станоўчы вынік прынеслі і аналагічныя правілы ў адносінах да асоб, якія знаходзяцца пад прафілактычным назіраннем.

Разам з тым засталася значная колькасць кіберзлачынстваў, удзельная вага якіх у агульнай структуры злачыннасці склала 30 працэнтаў (27 працэнтаў – у 2025 годзе).

пачасціліся вымагальніцтвы (блакаванне доступу да прылад маркі Apple з наступным патрабаваннем грошай за іх разблакоўку) і выпадкі несанкцыянаванага доступу да кампутарнай інфармацыі (узлом уліковых запісаў карыстачоў месэнджараў Viber і Telegram) першым чынам звязаныя з выкарыстаннем інфармацыйных тэхналогій і ростам узроўня інфарматызацыі насельніцтва, актыўным выкарыстаннем.

Характэрна, што выкрадзеныя сродкі нярэдка выводзіліся за межы краіны – для аператыўнага блакіравання інтэрнэт-рэсурсаў і каналаў электрасувязі ўнесены змяненні ў КПК (набылі моц у маі 2025 года), у якіх прадугледжана абмежаванне доступу да адпаведных рэсурсаў па прадстаўленні праваахоўных органаў.

«Актыўна выкарыстоўваецца тэхналогія штучнага інтэлекту, а таксама віртуальныя тэлефонныя станцыі, якія дазваляюць тэлефанаваць з любой кропкі свету з адлюстраваннем беларускіх нумароў (GSM-шлюзы, SIM-боксы). Наяўная нарматыўна-прававая база не ў поўнай меры адпавядае сучасным выклікам. Патрабуюцца пашырэнне кола суб'ектаў прафілактыкі такіх правапарушэнняў, вызначэнне іх паўнамоцтваў, выбудоўванне сістэмы ацэнкі якасці работы. У гэтых мэтах, а таксама для выпрацоўкі дадатковых мер супрацьдзеяння кіберзлачынствам пры Генеральнай пракуратуры дзейнічае міжведамасная працоўная група», – падкрэсліў Дзмітрый Гара.



Гаворачы аб рабоце па процідзеянні экстрэмізму, кіраўнік нагляднага ведамства адзначыў зніжэнне такіх злачынстваў у краіне.

Забяспечана актыўная работа па расследаванні экстрэмісцкіх злачынстваў, выкрыцці і прыцягненні да крымінальнай адказнасці вінаватых асоб.

Дзякуючы інстытуту спецыяльнай вытворчасці прыцягнуты да адказнасці асобы, якія схаваліся за межамі рэспублікі.

У частцы арганізацыі барацьбы з карупцыяй Генеральны пракурор Рэспублікі Беларусь указаў на тое, што ў краіне забяспечана каардынацыя дзейнасці праваахоўнага блока па выяўленні і спыненні карупцыйных праяў на ўсіх узроўнях.

За паўтара года ўлічана амаль паўтары тысячы службовых злачынстваў. Найбольшую долю склалі крадзяжы і хабарніцтва.

Прыцягнута да адказнасці больш як 1,2 тыс. асоб, з іх дзесяць займалі адказнае становішча.

Па выніках праверак захавання антыкарупцыйнага заканадаўства ўзбуджана 236 крымінальных спраў.

У мэтах выканання даручэння Кіраўніка дзяржавы асаблівая ўвага ўдзелена барацьбе з неабгрунтаваным пасрэдніцтвам, у першую чаргу – пры правядзенні закупак.

Так, выяўлена маштабная схема подкупу службовых асоб арганізацый прамысловасці, сельскай, жыллёва-камунальнай гаспадаркі, транспарту і дарожнага будаўніцтва пры пастаўках электраабсталявання.

Памер хабару складаў да 10% кошту закупляемага абсталявання і дасягаў 190 тыс. рублёў. Агульная сума выяўленых хабараў – больш за 750 тыс. рублёў.

Па прадпісаннях пракурораў у сувязі з парушэннем заканадаўства аб закупках адмененыя больш за 1,3 тыс. працэдур на агульную суму звыш 330 млн рублёў.

У 2025 і бягучым гадах па ініцыятыве пракурораў прыцягнута 210 юрыдычных асоб, у тым ліку замежных, да адміністрацыйнай адказнасці. Агульная сума накладзеных штрафаў склала 2 млн. рублёў. У мэтах абмежавання іх удзелу ў дзяржаўных і іншых закупках вядзецца работа па стварэнню адпаведнага рэестра.

Асноўная ўвага пракурораў засяроджана на выяўленні карупцыі ў стратэгічных галінах эканомікі: прамысловасці, сельскай гаспадарцы і будаўніцтве, у тым ліку пры правядзенні закупак.

Гаворачы аб удасканаленні антыкарупцыйнага заканадаўства, Генеральны пракурор Рэспублікі Беларусь зазначыў: «Асноўныя намаганні накіраваны на забеспячэнне дзейснага кантролю за маёмасным становішчам службовых асоб і барацьбу з іх незаконным узбагачэннем. Па ініцыятыве Палаты прадстаўнікоў ідзе работа над зменамі правіл дэкларавання даходаў і маёмасці. Прапрацоўваецца пытанне адмены штогадовага прадстаўлення дэкларацый. Замест гэтага ўпаўнаважаны дзяржорган павінен будзе ажыццяўляць маніторынг фінансавага становішча дзяржаўных службовых асоб. Аптымізавана і забарона для дзяржаўных служачых і службовых асоб дзяржарганізацый на адкрыццё рахункаў у замежных банках. Цяпер гэтыя асобы могуць атрымліваць за мяжой грашовыя сродкі па выканаўчых дакументах, сацыяльныя ці страхавыя выплаты, а таксама прымаць спадчыну».





Значны аб'ём работы выкананы ў сферы нагляду за папярэднім следствам і дазнаннем.

За паўтара года пракуроры вывучылі больш за 200 тыс. матэрыялаў праверак, па якіх прыняты рашэнні аб адмове ва ўзбуджэнні крымінальных спраў. З іх амаль 15 тыс. – адменены і накіраваны для правядзення дадатковай праверкі, па больш як 270 – узбуджаны крымінальныя справы.

Усяго падчас нагляду за дасудовай вытворчасцю пракуроры распачалі амаль 3 тыс. крымінальных спраў.

У суды рэспублікі накіравана амаль 40 тыс. крымінальных спраў. Для вытворчасці дадатковага расследавання вернута звыш 1 тыс. спраў.

У выніку прынятых мер знізілася колькасць рашэнняў судоў аб рэабілітацыі абвінавачаных, якія ўступілі ў законную сілу.

За паўтара года дзяржаўныя абвінаваўцы ўдзельнічалі ў разглядзе судамі амаль 80 тыс. крымінальных спраў і матэрыялаў (разгляд судамі пытанняў, звязаных з прэвентыўным наглядам, заменай пакарання больш мяккім або строгім, прымяненне ўмоўна-датэрміновага вызвалення і іншыя).

Шэраг крымінальных спраў уяўляў павышаную складанасць у даказванні вінаватасці абвінавачаных.

Так, вялікі грамадскі рэзананс атрымала крымінальную справу ў дачыненні да сям'і Ліпскіх. Іх сын быў прыцягнуты да крымінальнай адказнасці (хуліганства і прычыненне менш цяжкіх цялесных пашкоджанняў). Пасля гэтага асуджаны Ліпскі, яго маці і бацька вырашылі адпомсціць тым, хто садзейнічаў яго пакаранню. Для гэтага яны сфарміравалі спіс з 42 асоб, якіх мелі намер забіць. Сярод іх – суддзі, пракуроры, лекары і іншыя. У выкананне задуманага яны забілі адну жанчыну і спрабавалі забіць яе мужа.

У абвінавачаных канфіскаваны зброю, боепрыпасы і выбуховыя прыстасаванні. Па сукупнасці злачынстваў прызначанае пакаранне ў выглядзе пазбаўлення волі на тэрмін 22 і 24 гады.

Па пратэстах пракурораў у крымінальным працэсе перагледжаны судовыя рашэнні ў дачыненні да больш як 2 тыс. асоб. Задаволена 84 працэнты пратэстаў.

З удзелам пракурораў разгледжана больш за 25 тыс. грамадзянскіх спраў. Прынесена больш за 1 тыс. апеляцыйных пратэстаў па іх, з якіх дзве трэці задаволена.

Пракуроры звярталіся ў суд з іскамі не толькі ў абарону дзяржаўных інтарэсаў, але і грамадзян, якія пазбаўлены магчымасці самастойна абараніць свае правы.

Так, рашэннем суда на карысць непаўналетняй, якая пацярпела ў ДТЗ, спагнана грашовая кампенсацыя маральнай шкоды ў памеры 40 тыс. рублёў.

Разам з тым вінаватая ў ДТЗ зрабіла фіктыўнае адчужэнне аўтамабіля ў мэтах недапушчэння звароту на яго спагнання.

Па іску пракурора ўстаноўлены факт мізэрнасці дагавора куплі-продажу транспартнага сродку, кампенсацыя спагнана ў поўным аб'ёме.

У пракуратуру Гродзенскай вобласці звярнулася навучэнка каледжа, з якой неабгрунтавана спагнаны камунальныя плацяжы ў суме 21 тыс. рублёў за карыстанне кватэрай маці, у якой яна не жыла. Раней яе маці была пазбаўлена бацькоўскіх правоў.

Па іску пракурора суд адмяніў незаконныя рашэнні, паколькі доўг утварыўся па віне маці да дасягнення заяўнікам 18 гадоў.

Па грамадзянскіх і эканамічных справах пракуроры прад'явілі ў суды больш за 9 тыс. іскаў на агульную суму амаль 350 млн рублёў.

Адносна работы са зваротамі грамадзян і юрыдычных асоб у бягучым годзе адзначаны рост на 13 працэнтаў колькасці зваротаў, што паступілі ў органы пракуратуры. Разгледжана па сутнасці звыш 40 тыс. зваротаў. Прызнаны абгрунтаванымі (цалкам або часткова) каля трэці зваротаў.

Значную долю складалі скаргі на пастановы па справах аб адміністрацыйных правапарушэннях, а таксама на дзеянні і рашэнні органаў дазнання і папярэдняга следства.

Пракуроры на асабістым прыёме прынялі амаль 50 тыс. заяўнікаў.

Па выніках разгляду зваротаў па кожным факце парушэння правоў і законных інтарэсаў грамадзян, а таксама патрабаванняў заканадаўства прыняты меры рэагавання, усяго ў гэтай частцы ўнесена больш за 6 тыс. актаў нагляду.

Гаворачы аб агульнанагляднай дзейнасці, Дзмітрый Гара адзначыў яе накіраванасць на выкананне даручэнняў Кіраўніка дзяржавы, гарантаванне бяспекі жыццядзейнасці насельніцтва, захаванне ў цэлым правоў і свабод грамадзян, асабліва найбольш уразлівых катэгорый, а таксама эканамічных інтарэсаў дзяржавы.





У парадку нагляду за дакладным і аднастайным выкананнем заканадаўства органамі дзяржаўнага кіравання, мясцовымі органамі ўлады, іншымі арганізацыямі і грамадзянамі праведзена больш як 13 тыс. праверак. Па іх выніках звыш 59 тыс. фізічных і юрыдычных асоб прыцягнуты да розных відаў адказнасці.

Па патрабаваннях пракурораў вінаватыя ў пазасудовым парадку пакрылі нанесеную імі шкоду ў суме каля 105 млн рублёў.

«Органы пракуратуры рэалізавалі мерапрыемствы, мэта якіх - павысіць выніковасць працы кампетэнтных органаў па недапушчэнні гібелі і траўміравання людзей на пажарах. Колькасць загінуўшых у мінулым годзе нязначна скарацілася, – сказаў Генеральны пракурор Рэспублікі Беларусь. – Аднак вынікі праверак паказалі недастатковасць прынятых упаўнаважанымі службамі і арганізацыямі мер па лініі пажарнай бяспекі».

У прыватнасці, ва ўсіх рэгіёнах знойдзены факты неналежнага ўзаемадзеяння суб'ектаў прафілактыкі пры папярэджанні пажараў у жылым сектары і правядзення індывідуальнай прафілактычнай работы. Пры гэтым абмен інфармацыяй і разгляд звестак аб выяўленых прыкметах небяспечнага пражывання былі несвоечасовымі.

Асноўнымі прычынамі пажараў, якія пачасціліся ў апошнія тры гады, а таксама высокага ўзроўню гібелі на іх людзей сталі неасцярожнае абыходжанне з агнём, невыкананне правілаў эксплуатацыі электраабсталявання, парушэнне правілаў устройства і эксплуатацыі пячнога ацяплення.

У парадку рэагавання Генеральная пракуратура паведаміла аб названых праблемах ва Урад.

У 2025 годзе органы пракуратуры таксама праверылі выкананне заканадаўства аб бяспецы транспартнай дзейнасці.

Колькасць ДТЗ у рэспубліцы, а таксама загінуўшых і траўміраваных у іх асоб скарацілася.

«Разам з тым ва ўсіх рэгіёнах выяўлены недагляды ў бягучым утрыманні аўтамабільных дарог. Гэта першым чынам крытычныя дэфекты дарожнага палатна, прыніжэнне абочыны адносна ўзроўня прылеглага беражка падарожнай часткі, пашкоджанне разметкі і дарожных знакаў. Належным чынам не быў наладжаны перадрэйсавы кантроль за тэхнічным станам транспартных сродкаў арганізацый дарожнай гаспадаркі. Устаноўлена звыш 2 тыс. выпадкаў удзелу ў дарожным руху транспарту без адпаведнага дазволу. На некаторых прадпрыемствах не наладзілі належны ўлік ДТЗ, не праводзілі дэталёвы аналіз прычын і ўмоў, якія садзейнічалі аварыям», – канстатаваў кіраўнік нагляднага ведамства.

За апошнія паўтара года пракуроры вывучылі больш за 220 тыс. спраў аб адміністрацыйных правапарушэннях, у тым ліку амаль 50 тыс. па лініі ДАІ, – адменена 10,5 тыс. пастаноў.

У мэтах папярэджання траўміравання і гібелі грамадзян на дарогах шэраг вадзіцеляў па патрабаваннях пракурораў прыцягнуты да больш строгай адказнасці за невыкананне хуткаснага рэжыму.

Прыняты і іншыя меры для забеспячэння бяспекі дарожнага руху. У прыватнасці, выяўлены факты продажу мапедаў, максімальная хуткасць якіх складала 90 км/г замест дапушчальнай 50 км/г. Фактычна пад выглядам мапедаў рэалізоўваліся транспартныя сродкі, якія па магутнасці рухавіка ставіліся да матацыклаў, што ўяўляла патэнцыйную пагрозу бяспецы дарожнага руху.

Па выніках пракурорскай праверкі Дзяржаўны камітэт па стандартызацыі забараніў рэалізацыю 71 наймення кампанентаў транспартных сродкаў і абмежаваў продаж такой прадукцыі.

Адным з прыярытэтаў нагляднай дзейнасці пракурораў названа абарона правоў непаўналетніх.

Адзначана зніжэнне колькасці дзяцей, якія загінулі ад знешніх прычын. Да асноўных з іх аднесены суіцыды, ДТЗ, утапленне і падзенне з вышыні.

У большасці выпадкаў гібель непаўналетніх была звязана з іх неасцярожнасцю, а таксама з неналежным выкананнем бацькамі абавязкаў па выхаванні і зместу. Кожны сёмы такі факт абумоўлены сямейным няшчасцем.

«Разам з тым выяўлены факты несвоечасовага выяўлення сямейнага няшчасця, непрыняцця мер з боку органаў мясцовай улады па дзяржаўнай абароне дзяцей, адсутнасці належнай каардынацыі работы», – сказаў Генеральны пракурор Рэспублікі Беларусь.

У частцы арганізацыі аздараўлення дзяцей за мяжой устаноўлена, што ў заканадаўстве былі вызначаны толькі асобныя пытанні, звязаныя з накіраваннем спартыўных дэлегацый, прадстаўленнем краіны на міжнародных мерапрыемствах, а таксама на аснове замежнай бязвыплатнай дапамогі.

Пры гэтым неабходнае прававое рэгуляванне суправаджэння груп дзяцей за межамі Беларусі, гарантавання іх бяспекі, уключаючы планаванне маршрутаў перамяшчэння, а таксама кантролю адсутнічала.

У парадку рэагавання Генеральная пракуратура ў чэрвені 2026 года накіравала ва Урад канкрэтныя прапановы па належнаму прававому рэгуляванню гэтага пытання – прынята пастанова Савета Міністраў, якая рэгламентуе арганізацыю выезду дзяцей за мяжу.

У ходзе нагляднай дзейнасці пракуроры ўказалі на неабходнасць удасканалення заканадаўства і абмежавання ўдзелу непаўналетніх у электронных латарэях.

Раней не былі ўстаноўлены ўзроставыя абмежаванні да ўдзельнікаў латарэй. Зацверджаныя заснавальнікамі латарэй інструкцыі аб парадку іх правядзення прадугледжвалі рэгістрацыю і здзяйсненне латарэйных ставак на інтэрнэт-сайтах і ў мабільных дадатках толькі па нумары мабільнага тэлефона. Пры гэтым механізм ідэнтыфікацыі асобы і пацвярджэнне ўзросту ўдзельніка адсутнічаў.

«Удзел непаўналетніх у электронных латарэях, падобных да азартных гульняў (анлайн-казіно), негатыўна ўплывае на іх псіхічны стан, садзейнічае ўчыненню падлеткамі крадзяжоў і нават суіцыдаў», – падкрэсліў Дзмітрый Гара.

Па прапанове Генеральнай пракуратуры 20 лютага 2026 года ўнесены змяненні ва Указ Кіраўніка дзяржавы, якімі забаронены ўдзел непаўналетніх у электронных імгненных латарэях (набудуць моц 25 лістапада 2026 года).



У 2025 годзе і мінулым перыядзе 2026 года органы пракуратуры ўдзялялі значную ўвагу аспектам эканамічнай бяспекі дзяржавы.

У мінулым годзе Урад рэалізаваў шэраг прапаноў Генеральнай пракуратуры па ўдасканаленні контрсанкцыйных мер.

У прыватнасці, скарэкціраваны ўмовы выплаты дывідэндаў асобам з недружалюбных краін, а таксама аптымізаваны механізм кантролю. Калі ў 2023-2024 гадах памер выплачаных дывідэндаў перавысіў 1 млрд долараў ЗША, то ў 2025 годзе выплачана ў 15 разоў менш.

«Каб не дапусціць неабгрунтаванае спыненне дзейнасці арганізацый, каб не прычыніць шкоду іх працоўным калектывам і забяспечыць іх нармальную працу, заканадаўства было ўдасканалена з улікам нашых прапаноў. Цяпер выканкамы могуць уводзіць часовае знешняе кіраванне ў адносінах да арганізацый з замежным капіталам. Урад таксама ўстанавіў магчымасць прымяняць штрафныя санкцыі за датэрміновае скасаванне асобамі з недружалюбных дзяржаў крэдытных дагавораў і дагавораў пазыкі, заключаных з беларускімі арганізацыямі», – падкрэсліў Дзмітрый Гара.

На пастаяннай аснове рэалізуецца і комплекс мерапрыемстваў, накіраваных на навядзенне парадку ў аграпрамысловым комплексе.

Для выключэння зрыву пасяўной і ўборачнай кампаній 2026 года праведзены наглядныя мерапрыемствы – ва ўсіх рэгіёнах устаноўлены факты неналежнай падрыхтоўкі тэхнікі, працяглага прастою машын і агрэгатаў з-за іх несвоечасовага рамонту, незахаванне парадку захоўвання і расходавання гаруча-змазачных матэрыялаў.

У некаторых аграрных арганізацыях эксплуатавалі машыны, механізмы і абсталяванне, якія не адпавядалі патрабаванням бяспекі і не мелі пройдзенага дзяржаўнага тэхнічнага агляду.

У мэтах устаранення выяўленых парушэнняў і недахопаў аператыўна інфармаваліся кіраўнікі мясцовых выканаўчых і распарадчых органаў.

Па даручэнні Кіраўніка дзяржавы пракуроры ажыццяўлялі нагляд за захаванасцю маёмасці сельгасарганізацый, у тым ліку буйной рагатай жывёлы. Адной з праблем стала ўтойванне склону.

«Сумесна з іншымі органамі мы зрабілі акцэнт на выяўленні рэальнага стану спраў, давядзенні яго да выканаўчай улады, спыненні парушэнняў і забеспячэнні непазбежнасці адказнасці вінаватых. Мы таксама аператыўна забяспечвалі ўстараненне парушэнняў па лініі жывёлагадоўлі. Толькі ў бягучым годзе ўнесена больш за 2 тыс. актаў нагляду ў гэтай сферы, да розных відаў адказнасці прыцягнута звыш 3 тыс. асоб. За ўтойванне склону ўзбуджана 123 крымінальныя справы», – сказаў Дзмітрый Гара.



Па даручэнні Кіраўніка дзяржавы правераны прадпрыемствы дрэваапрацоўчай галіны.

На асобных прадпрыемствах прастойвала дарагое абсталяванне, у тым ліку закупленае з выкарыстаннем мер дзяржаўнай падтрымкі. Прычынай недазагрузкі вытворчасці названы недахоп сыравіны.

Устаноўлены недахопы ў арганізацыі продажаў прадукцыі такіх прадпрыемстваў. Амаль ва ўсіх правераных суб'ектах гаспадарання выяўлены парушэнні і недахопы пры выкананні дагавораў пастаўкі, у тым ліку якія прывялі да ўтварэння пратэрмінаванай дэбіторскай запазычанасці.

У ходзе праверкі выканання заканадаўства аб ахове і выкарыстанні недраў пракуроры выявілі 47 фактаў самавольнай здабычы карысных выкапняў без дазвольных дакументаў і з іншымі парушэннямі. Памер прычыненай навакольнаму асяроддзю шкоды перавысіў 83 млн рублёў.

Выяўлены і іншыя парушэнні: неналежныя захоўванне ўрадлівага пласта глебы і ахова ўчасткаў нетраў ад падтаплення, запарушванне кар'ераў і прылеглых зямель адходамі, а таксама адсутнасць рэкультывацыі кар'ераў.

У парадку рэагавання Генеральная пракуратура накіравала адпаведную інфармацыю ў Савет Міністраў, а ў Міністэрства прыродных рэсурсаў і аховы навакольнага асяроддзя ўнесла прадстаўленне.

Па патрабаванні Генеральнай пракуратуры ліквідаваны істотныя парушэнні маёмасных правоў грамадзян у сферы будаўніцтва.

Устаноўлена, што выканкамы Мінскай вобласці прымалі незаконныя рашэнні аб адмове грамадзянам у прыёмцы ў эксплуатацыю жылых дамоў і гаспадарчых пабудоў, парушаліся патрабаванні Указа Кіраўніка дзяржавы ад 25 ліпеня 2022 г. нумар 253 «Аб спрошчаным парадку прыёмкі ў эксплуатацыю аб'ектаў будаўніцтва».

Па патрабаванні пракурораў адменены 90 незаконных рашэнняў, службовыя асобы прыцягнуты да адказнасці, правы грамадзян адноўлены.

Парламентам падтрыманы многія нарматворчыя ініцыятывы Генеральнай пракуратуры ў сферы аховы навакольнага асяроддзя, у тым ліку пры карэкціроўцы кодэксаў аб зямлі, аб нетрах, Воднага кодэкса і Закона «Аб меліярацыі зямель».

Працягваецца расследаванне крымінальнай справы аб генацыдзе насельніцтва БССР у гады Вялікай Айчыннай вайны.

«За гэты перыяд Генеральная пракуратура падтрымала дзяржаўнае абвінавачанне па пяці крымінальных справах у дачыненні да нацысцкіх злачынцаў і іх памагатых. Яшчэ адна крымінальная справа аб генацыдзе беларускага народа ў дачыненні да Буглая, восьмая па ліку, у цяперашні час разглядаецца ў Вярхоўным Судзе», – удакладніў Генеральны пракурор Рэспублікі Беларусь.

У мэтах захавання гістарычнай справядлівасці і ўвекавечання памяці ахвяр Вялікай Айчыннай вайны Генеральнай пракуратурай ініцыіравана стварэнне адзінага памятнага знака «Дрэва жыцця», прысвечанага ахвярам генацыду беларускага народа. За апошнія два гады такія знакі ўстаноўлены ва ўсіх абласных гарадах і Мінску (на тэрыторыі мемарыяльнага комплексу «Трасцянец»).

Па ініцыятыве Генеральнай пракуратуры працягваецца работа па ўключэнні мемарыяльнага комплексу «Брэсцкая крэпасць-герой» у Спіс сусветнай спадчыны ЮНЕСКА.

З улікам звестак, атрыманых у ходзе расследавання крымінальнай справы, пракуроры ва ўзаемадзеянні з іншымі дзяржаўнымі органамі і грамадскімі структурамі арганізавалі мэтанакіраваную работу па захаванні мемарыялаў Вялікай Айчыннай вайны.

Сумесна з Белтэлерадыёкампаніяй рэалізаваны праект «Кніга памяці. Асабісты архіў», які ўяўляе сабой цыкл з 16 мастацка-публіцыстычных фільмаў, у якіх героі – людзі з розных сфер дзейнасці – дзеляцца сваімі ўспамінамі пра бацькоў, бабуль і дзядуляў, якія выжывалі на акупаваных тэрыторыях БССР пад прыгнётам нямецка-фашысцкіх захопнікаў.

Рэзюмуючы, кіраўнік нагляднага ведамства падкрэсліў, што органы пракуратуры накіраваны на павышэнне эфектыўнасці сваёй работы, забеспячэнне законнасці і правапарадку ў краіне, абарону правоў і законных інтарэсаў грамадзян, асабліва сацыяльна неабароненых катэгорый.



Пасля выступу Зміцер Гара адказаў на пытанні парламентарыяў адносна:

• выканання абноўленай Дырэктывы нумар 1;
• дзейнасці Камісіі па разглядзе зваротаў грамадзян Рэспублікі Беларусь па пытаннях учынення імі правапарушэнняў;
• пракурорскім наглядзе ў войсках;
• супрацоўніцтве з калегамі з СНД у сферы супрацьдзеяння карупцыі і мінімізацыі яе праяў;
• барацьбы з кіберзлачыннасцю;
• міжнародным супрацоўніцтве з пракуратурамі заходніх дзяржаў у крымінальна-прававой сферы.

Упраўленне ўзаемадзеяння са СМІ
Генеральнай пракуратуры